Stel: na een paar jaar levert een installatie merkbaar minder op dan verwacht, de installateur bestaat niet meer en de fabrikant verwijst naar de installateur. Wie is dan waarvoor aansprakelijk?
Garantie op zonnepanelen is lastig te overzien, omdat er drie verschillende garanties naast elkaar lopen die elk iets anders dekken. Dit artikel legt uit welke dat zijn, waar de gaten tussen die drie zitten, en hoe je een claim onderbouwt zodat hij niet op vormfouten strandt.
Wij geven hier algemene uitleg op basis van hoe garantievoorwaarden in deze markt zijn opgebouwd. Wij zijn geen juristen, en de voorwaarden van jouw specifieke merk en installateur gaan altijd boven wat hier staat.
Disclosure: met Zonneplan, dat wij in dit artikel noemen, hebben wij geen affiliate- of commissierelatie; wij noemen het daarom zonder link. Met de genoemde paneelfabrikanten hebben wij geen enkele relatie.
Drie garanties, drie verschillende dekkingen
1. Productgarantie
Dekt fabricagefouten in het paneel zelf: delaminatie, een defecte aansluitdoos, hotspots, corrosie van het frame, glasbreuk door een kwaliteitsprobleem.
Wat er níét onder valt: schade door storm of hagel (dat is verzekering), vervuiling, normale degradatie (dat is vermogensgarantie) en schade door verkeerde montage (dat is de installateur).
De termijn verschilt sterk per merk en per model. Sommige fabrikanten hanteren binnen dezelfde productlijn verschillende termijnen voor verschillende varianten. Lees dus niet de marketingpagina maar de garantievoorwaarden bij jouw typenummer.
2. Vermogensgarantie
Dekt het minimale vermogen dat het paneel na verloop van tijd nog levert. Fabrikanten geven daarvoor een curve: een hoger degradatiepercentage in het eerste jaar, daarna een lagere vaste jaarlijkse daling, met een gegarandeerd restvermogen aan het eind van de looptijd.
Die curve is het referentiepunt bij een claim. Zit je eronder, dan heb je een zaak. Zit je erop of erboven, dan niet — ongeacht of de opbrengst tegenvalt ten opzichte van wat de verkoper beloofde.
Om dat aan te tonen heb je meetgegevens nodig. Zonder monitoring op paneel- of stringniveau, of zonder een reeks jaaropbrengsten, is een vermogensclaim in de praktijk niet te onderbouwen.
3. Installateursgarantie
Dekt de installatie: montage, bevestiging, dakdoorvoeren, bekabeling en de aansluiting. Dit is het deel dat buiten de fabrieksgarantie valt, en hier zitten typische probleemplekken: lekkage bij een doorvoer, een verkeerd aangelegde string, ballast die niet volstaat.
Deze garantie is niet gestandaardiseerd. Sommige installateurs bieden een ruime termijn, andere niet meer dan waar je wettelijk recht op hebt. Vraag het expliciet en laat het in de offerte opnemen; achteraf is er niets meer over te onderhandelen.
Het gat in de dekking: arbeid
De belangrijkste vraag bij elke garantie is niet hoeveel jaar hij loopt, maar wat er vergoed wordt. Bij een defect paneel binnen de productgarantie krijg je het paneel vervangen. Of het werk om het van je dak te halen en een nieuw exemplaar te plaatsen ook vergoed wordt, hangt af van de voorwaarden.
Dat verklaart waarom een faillissement van de installateur zoveel gevolgen heeft. De productgarantie blijft, maar de partij die de arbeid zou dekken is weg. Je krijgt dan een paneel geleverd en moet zelf een monteur inhuren om het te plaatsen.
Vraag daarom vóór aanschaf om schriftelijke antwoorden op drie vragen:
- Dekt de garantie alleen het onderdeel, of ook demontage, montage en transport?
- Wie handelt een claim af: de installateur, de importeur of de fabrikant?
- Wat gebeurt er met die dekking als de installateur ophoudt te bestaan?
Drie situaties en hoe ze verlopen
Defect paneel, installateur bestaat nog
Monitoring op paneelniveau laat zien dat één paneel structureel achterblijft bij de rest van de string; soms is er ook visueel iets te zien, zoals een verkleuring op een cel. Dat wijst op een hotspot en valt onder productgarantie.
Het traject: je meldt het bij de installateur met de originele factuur erbij, die vraagt bij de fabrikant een retourautorisatie aan, de fabrikant levert een vervangend paneel, en de installateur plaatst het. Of dat laatste kosteloos gebeurt, hangt af van wat er over arbeid is afgesproken.
Aandachtspunt bij vervanging: een paneel van hetzelfde type kan na jaren niet meer leverbaar zijn. Je krijgt dan een actueel model met een ander vermogen. Bij een string-omvormer kan dat gevolgen hebben voor de configuratie — bespreek dat met de installateur voordat hij plaatst.
Installateur failliet
De productgarantie blijft overeind, maar loopt nu rechtstreeks via de fabrikant of de Nederlandse importeur. Wat je nodig hebt: het exacte type, het vermogen en de serienummers van de betrokken panelen, plus de originele factuur. Hoe de garantievoorwaarden van twee grote paneelmerken zich tot elkaar verhouden, lees je in JinkoSolar versus Trina.
Praktisch verloop: dekken de garantievoorwaarden van de fabrikant alleen het paneel en geen arbeid, dan huur je zelf een installateur in voor demontage en montage en draag je die kosten zelf. Kijk dus in de voorwaarden wat er over arbeid staat.
Stormschade
Dit is geen garantiekwestie. Waaien panelen los of raken ze beschadigd door hagel, dan is de opstalverzekering aan zet. De verzekeraar kan daarbij willen zien dat de installatie vakkundig en volgens de geldende normen is gemonteerd — een reden om een doe-het-zelfinstallatie goed te heroverwegen.
Meer over die kant staat in zonnepanelen verzekering opstal.
Het scenario waar niemand op rekent: de fabrikant stopt
Een risico waar een garantietermijn niets over zegt: de fabrikant verlaat de markt. LG Electronics besloot in februari 2022 te stoppen met zonnepanelen; de productie liep door tot in het tweede kwartaal van dat jaar. LG beloofde bestaande klanten nog “for a period of time” na de sluiting te ondersteunen, zonder een einddatum te noemen. Een garantie blijft dan op papier geldig, maar de vraag wordt wie hem afhandelt.
Wat er dan overblijft, is de route via de partij die de garantieverplichtingen heeft overgenomen, of via de importeur. Dat kan een langer traject zijn. Valt de installateur er ook nog uit, dan komt het werk voor eigen rekening, tenzij de voorwaarden van de fabrikant arbeid dekken.
De les: een lange garantietermijn is alleen waard wat de continuïteit van de garantiegever waard is. Een lokale installateur die er over tien jaar nog is, kan nuttiger zijn dan de langste termijn op papier van een merk dat de markt verlaat.
Dat is ook de reden om verder te kijken dan de Tier 1-lijst van BloombergNEF waar in verkoopgesprekken naar verwezen wordt. Die lijst laat zien welke fabrikanten panelen leverden voor projecten die door banken zijn gefinancierd. BloombergNEF schrijft er zelf bij dat het geen aanbeveling is en dat het geen technische of financiële due diligence op de panelen doet. Over hoe een claim in Nederland wordt afgehandeld, zegt de lijst niets.
Wat je vóór aanschaf uitvraagt
Bij de fabrikant of importeur:
- De volledige garantievoorwaarden bij jouw typenummer, niet de samenvatting op de productpagina
- De degradatiecurve met het gegarandeerde restvermogen aan het eind
- Of er een Nederlandse of Europese vestiging is die claims afhandelt
Bij de installateur:
- De termijn van de installateursgarantie, schriftelijk in de offerte
- Of arbeid bij een garantievervanging is inbegrepen
- Wie het eerste aanspreekpunt is bij een claim
- Of er onderhoudsverplichtingen aan de garantie hangen, en zo ja welke
Let op dat laatste punt: sommige voorwaarden stellen periodieke inspectie verplicht. Sla je die over, dan kan de garantie vervallen.
Wat je bij en na installatie vastlegt
Een claim staat of valt met het dossier. Bewaar digitaal:
- de originele offerte en factuur
- de garantiebewijzen van panelen, omvormer en montagesysteem
- de serienummers van alle panelen
- de indelingstekening en foto’s van de installatie, inclusief het montagesysteem
- het opleverdossier en het inbedrijfstellingsrapport
En daarna, jaarlijks: de jaaropbrengst in kilowattuur, en bij monitoring op paneelniveau een export van de productiedata. Dat is weinig werk en kan het verschil maken tussen een claim die slaagt en een claim die op bewijslast strandt.
Een claim indienen, stap voor stap
Stap 1 — leg het probleem vast. Datum van ontdekking, productiedata waaruit de terugval blijkt, foto’s, serienummers van de betrokken onderdelen.
Stap 2 — meld het schriftelijk bij de installateur. Met de factuurdatum, een beschrijving van het probleem, een concrete termijn voor inspectie en de vermelding welke garantie je inroept. Bewaar deze mail en alle vervolgcorrespondentie.
Stap 3 — geen reactie? Stel in gebreke. Schriftelijk, met een redelijke termijn en de aankondiging van vervolgstappen.
Stap 4 — benader de fabrikant of importeur. Alleen als de installateur niet reageert of niet meer bestaat. Ga via de Nederlandse of Europese vertegenwoordiging als die er is, en vraag na wie claims voor Nederland afhandelt voordat je een hoofdkantoor buiten Europa aanschrijft.
Stap 5 — schakel een geschilleninstantie in. ConsuWijzer geeft gratis informatie over je rechten. Is de installateur aangesloten bij een geschillencommissie, dan is dat een goedkopere route dan de rechter; check dat op de site van de commissie en in de algemene voorwaarden van de installateur.
Meld altijd zo snel mogelijk. In het Nederlandse consumentenrecht geldt dat je een gebrek binnen bekwame tijd na ontdekking moet melden; bij een consumentenkoop is een melding binnen twee maanden na de ontdekking in elk geval op tijd (artikel 7:23 Burgerlijk Wetboek). Te lang wachten kan je aanspraak kosten. Stuur dus een korte schriftelijke melding zodra je iets vermoedt, ook als je dossier nog niet compleet is — aanvullen kan altijd.
Wettelijke aanspraken naast de fabrieksgarantie
Naast de garantie die de fabrikant of installateur vrijwillig geeft, heb je als consument wettelijke aanspraken. De kern daarvan is conformiteit: wat je koopt moet de eigenschappen hebben die je er redelijkerwijs van mag verwachten. Bij een investering met een verwachte levensduur van decennia betekent dat, dat een product dat na een paar jaar ver onder zijn specificatie presteert ook aanspreekbaar kan zijn nadat een kortere fabrieksgarantie is verlopen.
Die route loopt via je contractspartij — de installateur of verkoper — en niet via de fabrikant. Hij is inhoudelijk sterk maar bewerkelijk: je moet aantonen dat het product niet aan de verwachting voldeed. Bij een substantieel geschil is juridisch advies of een geschillencommissie de aangewezen weg. Wij geven hier geen juridisch advies.
Vermogensclaim: wanneer die kans maakt
Voorbeeldsituatie, met aannames. Een paneel levert na ruim tien jaar duidelijk minder dan de garantiecurve van de fabrikant op dat moment belooft, en dat blijkt uit een aaneengesloten reeks productiedata van twaalf maanden, afgezet tegen de andere panelen in dezelfde installatie.
Dat is precies het geval waarvoor de vermogensgarantie bedoeld is, en met een compleet dossier is zo’n claim goed te onderbouwen: de installatiefactuur, het opleverdossier en een export van de productiedata per paneel.
Zonder die onderbouwing kan de fabrikant stellen dat het verlies binnen de normale degradatie valt, en dan is er niets aantoonbaar. Zonder monitoring op paneelniveau is een vermogensclaim voor één paneel lastig hard te maken. Dat is een argument om die monitoring bij aanschaf mee te nemen, en het is een van de afwegingen in onze vergelijking SolarEdge versus Enphase.
Omvormergarantie
Omvormergaranties zijn vaak korter dan paneelgaranties, al zijn er uitzonderingen: Enphase noemt voor zijn IQ8-micro-omvormers een garantie van maximaal 25 jaar. De omvormer is het onderdeel met de meeste elektronica, en daarmee een onderdeel waarvan je rekening moet houden dat het binnen de levensduur van de panelen een keer vervangen wordt. Sommige fabrikanten bieden verlenging tegen bijbetaling.
Neem één vervanging van de omvormer op in je terugverdienberekening, ook als de garantie nog loopt. En vraag ook hier weer of arbeid bij een garantievervanging is inbegrepen: bij een omvormer zit het verschil tussen “toestel gedekt” en “alles gedekt” in monteursuren, eventuele bijbehorende onderdelen en het opnieuw configureren van het systeem.
Welke typen er zijn en wat dat voor garantie en beheer betekent, staat in omvormer kiezen.
Batterijgarantie werkt anders
Bij een thuisbatterij draait de garantie niet om vermogen maar om capaciteitsbehoud: hoeveel procent van de oorspronkelijke bruikbare capaciteit de fabrikant garandeert na een bepaald aantal jaren of een bepaald aantal cycli, afhankelijk van wat het eerst wordt bereikt.
Dat laatste is belangrijk. Een garantie van tien jaar met een cycluslimiet is geen garantie van tien jaar als je de batterij intensief gebruikt — bijvoorbeeld voor dagelijkse handel op de dynamische markt. Vraag daarom altijd naar beide grenzen en naar hoe de fabrikant cycli telt.
De concrete percentages en termijnen verschillen sterk per merk en per model; wij nemen ze hier niet over, omdat ze bij nieuwe modelgeneraties wijzigen. Kijk in de garantievoorwaarden bij het model dat je overweegt. De vergelijking van de modellen zelf staat in thuisbatterij vergelijking.
Overdracht bij verkoop van de woning
De productgarantie is vaak aan het paneel gebonden en gaat dan mee naar de nieuwe eigenaar, soms na een melding of een overdrachtsformulier; dat verschilt per fabrikant. De installateursgarantie kan aan de opdrachtgever gebonden zijn en dan niet overdraagbaar zijn.
Maak bij verkoop een dossier met alle documenten: facturen, garantiebewijzen, serienummers, opleverrapport en de opbrengsthistorie. Een koper die dat compleet krijgt, hoeft geen onzekerheid in te calculeren. Hoeveel dat in de vraagprijs waard is, verschilt per woning en per markt — daar geven wij geen cijfer voor.
Voor huur- en sociale-huursituaties gelden andere regels; zie zonnepanelen sociale huur en huurwoning zonnepanelen toestemming.
Garantieverzekering: zin of onzin?
Er bestaan verzekeringen die de installateursgarantie afdekken, ook bij faillissement, en die soms arbeidskosten bij garantievervanging meenemen. Of dat in jouw situatie iets toevoegt, hangt van één ding af: hoe groot is de kans dat je installateur er over tien jaar nog is, en wat kost het je als dat niet zo is?
De afweging is dus niet principieel maar rekenkundig. Vraag bij je verzekeraar of tussenpersoon op wat er precies gedekt is — met name of arbeid, demontage en transport eronder vallen — en zet die kosten naast wat je zelf zou moeten betalen bij een defect na acht of tien jaar. Wij noemen geen premies, omdat die per verzekeraar en per polis verschillen.
Zeven fouten die claims laten stranden
1. Documenten kwijtraken. Zonder factuur en serienummers is er geen claim. Bewaar alles digitaal en op een tweede plek.
2. Geen opbrengstdata. Een vermogensclaim zonder een reeks meetgegevens is niet te onderbouwen. Leg minimaal de jaaropbrengst vast, en bij paneelmonitoring de exports.
3. Zelf ingrijpen vóór de claim. Panelen reinigen met agressieve middelen, kabels aanpassen of optimizers bijplaatsen: allemaal redenen voor een fabrikant om te stellen dat er extern is ingegrepen. Zie ook onze onderhoudsgids.
4. Mondeling communiceren. Telefoon en berichtenapps laten geen bruikbaar spoor na. Bevestig elk gesprek per e-mail.
5. Het verkeerde aanspreekpunt kiezen. In Nederland is de installateur het eerste adres. Rechtstreeks naar een buitenlands hoofdkantoor gaan kan het proces vertragen, zeker als dat kantoor je terugverwijst naar de installateur.
6. Te lang wachten met melden. Meld zodra je iets vermoedt, ook met een onvolledig dossier.
7. Alleen op de termijn selecteren. Vijfentwintig jaar garantie bij een partij zonder Europese afhandeling is minder waard dan een kortere termijn via een Nederlandse importeur die de telefoon opneemt.
Wanneer claimen niet loont
- Aan het eind van de levensduur. Bij een oude installatie met fors vermogensverlies kan vervangen goedkoper zijn dan een procedure. Reken beide routes door voordat je begint.
- Zonder originele factuur. Dan kun je aankoopdatum en product niet aantonen, en daar kan een claim op stranden.
- Na eigen aanpassingen aan bedrading of montage. De bewijslast dat de aanpassing niet de oorzaak is, ligt bij jou.
- Bij merken zonder vertegenwoordiging in Europa. De doorlooptijd van zo’n traject kan langer zijn dan de tijd waarin je het defecte onderdeel gewoon vervangt.
- Bij tweedehands panelen. Garantie is dan lang niet altijd overdraagbaar en het bewijs van de oorspronkelijke aankoop kan ontbreken.
Onze conclusie
De belangrijkste garantievraag is niet “hoeveel jaar?” maar “wie handelt het af en wat wordt er vergoed?”. Op die twee vragen hangt veel: een lange termijn bij een partij zonder Europese afhandeling is minder waard dan een kortere termijn bij een importeur die bereikbaar is, en een garantie die alleen het onderdeel dekt laat bij een defect na tien jaar nog steeds een rekening voor arbeid liggen.
Wat je er zelf aan kunt doen, is bescheiden maar effectief: vraag de voorwaarden vóór aanschaf op, laat de installateursgarantie schriftelijk in de offerte zetten, en houd een dossier bij met facturen, serienummers en jaaropbrengsten. Dat is weinig werk bij oplevering en daarna eens per jaar, en het kan het verschil maken tussen een claim die slaagt en een claim die er nooit komt.
Wil je bij een nieuwe installatie de garantievoorwaarden vergelijken, vraag ze dan bij elke offerte apart op. Een van de partijen op de Nederlandse markt is Zonneplan.
Vragen over je situatie? Mail de redactie via info@duurzaamthuislab.nl.